Ptasie odchody budowały potęgę królestwa Chincha i były ważnym elementem gospodarki Inków
13 lutego 2026, 10:35Analiza izotopowa kolb kukurydzy z doliny Chincha pokazuje, że już w okresie preinkaskim andyjskim rolnicy systematycznie wykorzystywali ptasie guano, które mogło stanowić fundament potęgi jednego z najważniejszych państw przedinkaskich – królestwa Chincha. Badania opublikowane na łamach PLOS ONE dostarczają pierwszych bezpośrednich dowodów na intensywne stosowanie nawozów morskich w prekolumbijskim rolnictwie wybrzeża Peru. Wyniki sugerują, że kontrola nad guanem mogła mieć strategiczne znaczenie zarówno dla Chincha, jak i później dla imperium Inków.
Grali gumową piłką 3,5 tys. lat temu
1 czerwca 2010, 12:55W 1736 roku Karol Maria de La Condamine zaprezentował próbki gumy Francuskiej Akademii Nauk. W 1751 przedstawił publikację François Fresneau, w której ten opisywał właściwości nowego dla naszej cywilizacji materiału. Okazuje się jednak, że przedstawiciele kultury mezoamerykańskiej grali gumowymi piłkami już od 1600 r. p.n.e.
Złoty pająk – unikatowy zabytek ludu Aszanti
13 marca 2026, 06:29Złoty pająk z ceremonialnego miecza władcy Imperium Aszanti, symbol mądrości i królewskiej władzy. Od 2014 roku znajduje się w Dallas Museum of Art. Chcielibyście wiedzieć, jak tam trafił? To posłuchajcie.
Predynastyczny Egipt pełen ssaków
10 września 2014, 06:41Z malowideł naskalnych i rzeźb z grobów wynika, że przed epoką faraonów na terenie Egiptu żyło znacznie więcej dużych ssaków niż obecnie. Eksperci sądzą, że występowało tam aż 37 gatunków, w tym bawolce, antylopy, lwy, dzikie psy, słonie i żyrafy. Obecnie w Egipcie żyje 8 gatunków dużych ssaków. Dramatyczne zmiany, które doprowadziły do zaniku większości ssaków rozpoczęły się przed około 6000 lat.
Zbierali się, by budować i brać udział w rytuałach
26 marca 2015, 12:44Podczas wykopalisk na stanowisku Ceibal w Gwatemali archeolodzy z Uniwersytetu Arizony znaleźli dowody na współpracę grup zbieracko-myśliwskich i prowadzących osiadły tryb życia podczas konstruowania budynków oraz uczestnictwa w publicznych ceremoniach.
W mieście Chan Chan w Peru odkryto 20 tajemniczych figurek
29 października 2018, 16:21W kompleksie Utzh An (wcześniej zwanym Gran Chimú) na terenie strefy archeologicznej Chan Chan, wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa miasta epoki prekolumbijskiej, odkryto przejście, wypełnione 20 czarnymi drewnianymi figurkami (idolami) sprzed ok. 800 lat. Mają one 70 cm wysokości. Twarze niektórych z nich nadal zakrywają maski. Poszczególne figurki są umieszczone w ciasno dopasowanych niszach.
Na szczycie góry Cerro de Peña w stanie Puebla w Meksyku odkryto 2 stele z czasów prekolumbijskich
22 lipca 2020, 12:33Na szczycie góry Cerro de Peña w stanie Puebla w Meksyku odkryto 2 stele z czasów prekolumbijskich. Jak powiedział José Alfredo Arellanes, badacz z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH), najprawdopodobniej były one częścią ośrodka kultu Pitao Pezelao - boga świata podziemi Zapoteków. Na ruiny natknęli się mieszkańcy wioski Santa Cruz Huehuepiaxtla.
To tam powstały skarby z Sutton Hoo? Niedaleko królewskiego grobowca znaleziono warsztaty
3 stycznia 2022, 11:07W pobliżu Rendelsham w Suffolk znaleziono warsztaty, w których mogła powstać część skarbów odkrytych w Sutton Hoo. Warsztaty położone są zaledwie o 5 kilometrów od Sutton Hoo. Prace archeologiczne podjęto tam po tym, gdy w ramach pilotażowego projektu „Rendlesham Revealed”, prowadzonego w latach 2008–2017, znaleziono ślady anglosaskiej rezydencji królewskiej.
Uniwersytet Warszawski: na stanowisku w Castillo de Huarmey odkryto Galerię Elitarnych Rzemieślników
8 września 2022, 09:54Polsko-peruwiański zespół archeologów, którego pracom przewodniczył prof. Miłosz Giersz z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego (UW), odkrył ważną część cmentarzyska przedinkaskiej kultury Wari w Castillo de Huarmey - Galerię Elitarnych Rzemieślników.
Składanie ofiar z dzieci było ważnym elementem religii Chimu. Znaleziono 76 kolejnych ciał
28 września 2022, 07:46W okręgu Huanchaco w peruwiańskiej prowincji Trujillo znaleziono kolejnych 76 pochówków dzieci, które zostały złożone w ofierze. To już 6. na tym obszarze masowy pochówek dzieci zabitych w ceremonialny sposób. Odkrycia dokonano na stanowisku archeologicznym Pampa La Cruz.
